Thứ Bảy, 7 tháng 2, 2015

Kỹ thuật trồng cây rau ngót, rau răm

0

Kỹ thuật trồng cây rau ngót

Cây rau ngót

Rau ngót, có nơi gọi là cây mì chính, là loại rau ăn lá dễ trồng và trồng quanh năm. Rau ngót trồng được ở mọi nơi, có thể trồng tập trung ngoài ruộng, trồng trong vườn, trồng ở hàng rào... đều có thể cho thu hái. Cây rau ngót sinh trưởng và cho thu hái quanh năm. Rau ngót có giá trị dinh dưỡng cao, hàm lượng protein trong cây rau ngót cao gấp 2 lần các loại rau khác, chứa nhiều vitamin C và A.

Kỹ thuật trồng:

Rau ngót sinh trưởng phát triển quanh năm song trồng vào mùa xuân (tháng 1 - 3 dương lịch) là tốt nhất. Rau ngót được trồng bằng hom giâm. Vào tháng 11, 12, chọn những cây khoẻ không bị sâu bệnh, bỏ phần gốc quá già, phần ngọn quá non, chặt thành những đoạn hom kích thước 20-25cm, đem giâm lên luống cho ra rễ. Cây rau ngót dễ ra rễ nên chỉ cần tưới ẩm cho đất là cây ra rễ và sống được. Đặt hom hơi chếch so với mặt đất, lấp đất ngập 2/3 hom giâm, sang xuân đem trồng.

Khoảng cách trồng:

Hàng cách hàng 20-25cm, cây cách cây 20cm, có thể trồng 2 cây/hốc. Trồng xong tưới nước giữ ẩm. Sau khi trồng 10 ngày có thể tưới nước giải pha loãng hay nước phân chuồng loãng. Trong các tháng mùa hè, 10-15 ngày thu hoạch lá một lần. Dùng tay bẻ cành nhẹ nhàng, đặt dọc cành rau, bó lại rồi đem tiêu thụ. Sau khi bẻ cành thu hoạch rau, cây lại tiếp tục ra chồi cành mới. Sau mỗi lần thu lá, có thể bón thúc phân đạm loãng 1% cây sẽ ra lá mạnh.


Kỹ thuật trồng cây rau răm

Cây rau răm


1. Đặc tính thực vật:

Rau răm là loại cây thân thảo, cây sống hàng năm. Toàn thân rễ, lá vỏ đều có mùi thơm đặc biệt dễ chịu. Thân mọc bò, từ mỗi đốt mọc ra rất nhiều rễ. Trồng mau thân mọc thẳng đứng cao chừng 36 – 40 cm. Lá cân, mọc so le hình mác hay hình trứng mác, cuống ngắn. Lá có màu xanh nhạt, phớt tím màu huyết dụ rõ nhất là ở mép và chót lá. 

Hoa mọc thành bông, hẹp, gầy, đơn độc hoặc xếp thành đôi hay thành chùm có ít nhánh. Quả nhỏ, 3 cạnh, hai đầu nhọn, bóng nhẵn.

2. Công dụng:

Rau răm chủ yếu để làm gia vị. Người miền Trung ăn thịt gà xé bóp muối tiêu với rau răm, cùng với gừng tươi kèm ăn với trứng vịt lộn, làm rau thơm cho vào món cháo cá, cháo thịt gà, trộn với bắp cải để muối chua…

Ngòai các công dụng đã nói ở trên người ta cho rằng rau răm có tác dụng làm dịu tình dục.

Ngoài ra, rau còn có tác dụng kích thích tiêu hóa, chữa rắn bằng cách hái 20 ngọn rau răm rã nát, vắt lấy nước uống, bã đắp lên nơi rắn cắn. Thường trong vòng 15 phút sau đỡ đau và sau 3 giờ hết sưng tấy. Rau răm còn được coi là một vị thuốc thông tiểu, chữa sốt chống nôn.

3. Kỹ thuật trồng trọt:

Trong vườn nhà nên chọn nơi gần nước ẩm, trồng bằng đoạn cành. Trồng ở diện tích lớn, đất cần cày bừa kỹ, nhặt sạch cỏ, lên luống 1,2 – 1,5 m, rãnh 30 cm, luống dài theo thửa ruộng. Bón lót 20 -25 tấn phân chuồng + 300 – 400 kg phân lân (tính ra 1m2 bón 2 – 2,5 kg phân chuồng + 30 -40 kg phân lân). Trên luống xẻ hàng cách hàng 15 cm. Cây cách nhau 10 cm. Khi trồng cắt thành từng đoạn cành dài 12 -15 cm có khoảng 5 – 6 mắt, lấp đất khoảng 2/3 đoạn cành. Dận chặt gốc rồi tưới nước đủ ẩm. Tốt nhất là trồng vào đầu mùa mưa hoặc cuối mùa mưa.

Rau răm giống đã cắt ra nếu chưa kịp trồng thì bảo quản chỗ râm mát, gốc xuống dưới, ngọn lên trên rồi tưới nước đều để rễ phụ đâm ra khi trồng chóng bén rễ, hoặc có thể giâm rau răm giống vào đất bùn ẩm sau đem trồng vẫn tốt.
Chăm sóc: Sau trồng 1 tuần đến 10 ngày rau răm đã bén rễ, lá xanh ở nách ở ngọn bắt đầu nhú ra thì nên tưới một đợt phân loãng. Dùng nước phân lợn pha loãng hay dùng phân urê với nồng độ 1% tưới vào gốc. Cứ 10 - 15 ngày bón 1 lần. Các lần sau có thể dùng phân hỗn hợp NPK để tưới.

Để bảo đảm rau sạch, trước lúc thu hái nên ngừng bón 1 – 2 tuần, tốt nhất là chỉ dùng phân hữu cơ để bón cho cây.

4. Thu hoạch:

Vườn rau răm đã phát triển tốt, đâm nhiều chồi, lá vươn dài kín ruộng, cành nọ gối cành kia là có thể thu hoạch được. Có 2 cách:

- Cắt tỉa các cành dài đem bán

- Cắt luân phiên từng đám đem bán

Cần cắt sát gốc, chỉ chừa lại 3 – 5cm, sau đó bón phân, tưới nước để cây phục hồi sinh trưởng.



Xem chi tiết »

Thứ Sáu, 6 tháng 2, 2015

9 bí quyết sản xuất rau màu trong mùa mưa

0

9 bí quyết sản xuất rau màu trong mùa mưa

Trong những năm gần đây một số tỉnh vùng ĐBSCL và miền Đông Nam bộ đã làm tốt khâu chuyển dịch cây trồng từ sản xuất 3 vụ lúa thành 2 vụ lúa xen canh với một vụ rau màu đưa lại hiệu quả kinh tế rất cao, đồng thời có tác dụng cải tạo đất và cách ly nguồn sâu bệnh hại, đặc biệt là dịch rầy nâu.

Tuy nhiên, do trái vụ, thời tiết các tháng mùa mưa thường gây bất lợi, các loại rau màu thường rất mẫn cảm với nhiệt độ và ẩm độ không khí, vì vậy vào mùa mưa nhiệt độ và ẩm độ thường rất cao gây trở ngại cho việc phát triển của cây trồng như ra hoa, đậu trái, năng suất thường không cao.

Đặc biệt khi độ ẩm, nhiệt độ cao thường là điều kiện thuận lợi cho nhiều loài sâu bệnh phát sinh, phát triển và gây hại làm giảm năng suất và chất lượng sản phẩm, gây tổn thất lớn cho người nông dân. Để giúp bà con nông dân làm tốt vụ rau màu trái vụ trong mùa mưa NNVN giới thiệu những kết quả nghiên cứu mới nhất của các nhà khoa học trường ĐH Cần Thơ để bà con tham khảo, áp dụng.

1. Chọn và làm đất:

- Chọn nơi đất cao, bố trí hệ thống kênh mương đầy đủ để thoát nước cho tốt, không để rau màu bị ngập úng, nhất là sau các trận mưa to. Với những nơi đất thấp, tùy theo từng loại rau màu chịu nước nhiều hay ít để lên liếp cao hay thấp.

- Không nên làm đất quá nhuyễn dẫn đến đất bị bết, lèn đất mặt, thiếu ô xi sẽ gây nên tình trạng nghẹt rễ làm ảnh hưởng đến sinh trưởng, phát triển của cây.

2. Sử dụng màng phủ nông nghiệp để trồng các loại rau màu là một TBKT mới đang được áp dụng rộng rãi ở vùng ĐBSCL nói riêng, cả nước nói chung. Sử dụng màng phủ nông nghiệp trong SX rau màu trong mùa mưa không chỉ hạn chế ảnh hưởng xấu của thời tiết trong giai đoạn mưa dầm mà còn tạo môi trường thích hợp cho cây sinh trưởng khỏe, hạn chế sâu bệnh và tăng năng suất. Nên chọn mua loại màng phủ có 2 mặt, phủ mặt đen xuống phía dưới, mặt tráng bạc lên trên vừa có tác dụng phản xạ ánh sáng để xua đuổi côn trùng và bức xạ nhiệt giữ độ ẩm và nhiệt độ thích hợp cho đất và cây trồng. Sau khi lên liếp, bón vôi, bón phân lót, làm đất (phun thuốc trừ cỏ nếu cần thiết) thì trải bạt, vét đất dưới mương ém chặt 3 bên mép bạt cho kỹ, đục lỗ và cấy cây theo khoảng cách của từng loại rau màu.

3. Chọn mua giống tốt, khỏe mạnh có nguồn gốc rõ ràng từ những cơ sở cung cấp giống có uy tín. Trong mùa mưa do mưa nhiều, thiếu ánh sáng, khả năng quang hợp kém hơn mùa khô do đó bà con nên chọn trồng các loại rau lá nhỏ, có bộ tán lá gọn, thời gian sinh trưởng ngắn, sớm cho thu hoạch. Nên áp dụng kỹ thuật gieo cây giống trong khay bầu vừa tiết kiệm thời gian, vừa đảm bảo tỷ lệ cây sống cao, nhanh bén rễ hồi xanh.

4. Bón phân cân đối: Sau khi lên liếp, rải 100kg vôi bột/1.000m2 nhằm giúp hạ phèn, góp phần tiêu diệt các mầm bệnh trong đất và cung cấp thêm lượng can xi cho cây trồng giúp phòng một số bệnh thường gặp trên rau màu như: thối rễ, thối trái, nứt trái trên cà, ớt… Sau khi bón vôi phải tháo nước vào cho ngập hết liếp trồng từ 1-2 ngày nhằm tiêu độc, rửa phèn sau đó rút cạn nước rồi mới bón lót và làm đất.

Bón lót theo công thức sau: Phân NPK 16-16-8 với lượng 30kg/1.000m2; phân chuồng hoai từ 1.000-1.500kg/1.000m2. Ngoài phân chuồng và phân vô cơ nói trên có thể bón kết hợp thêm các loại phân hữu cơ vi sinh, các chế phẩm sinh học nhằm tăng cường khả năng chống chịu bệnh, tăng chất lượng và mẫu mã sản phẩm sẽ đẹp hơn, hấp dẫn người tiêu dùng hơn nên giá bán sẽ cao hơn. Đặc biệt chú ý đến việc bón tăng hay giảm lượng phân đạm cần thiết tùy theo nhiệt độ, ẩm độ và sự phát triển của cây theo từng giai đoạn.

Trong điều kiện nhiệt độ cao nếu bón thiếu đạm các loại rau màu như ớt, cà chua, dưa leo… lá trở nên nhỏ, màu xanh nhạt, cây ốm yếu, ít cành nhánh, hoa rụng nhiều, trái nhỏ. Ngược lại, nếu bón thừa đạm, đặc biệt là thừa urê cành lá sẽ phát triển sum suê tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại sâu bệnh phát sinh, phát triển và gây hại.

5. Làm sạch cỏ dại: Vào mùa mưa cỏ phát triển rất nhanh vì vậy cần phải làm cỏ thường xuyên để hạn chế đến mức tối đa sự cạnh tranh dinh dưỡng của cỏ với cây trồng đồng thời loại bỏ được nơi trú ngụ, ẩn nấp và nguồn lây lan của nấm bệnh, côn trùng gây hại cho rau màu.

6. Chống úng ngập: Là cây trồng cạn, các loại rau màu như dưa hấu, cà, ớt thường không chịu được ngập úng do đó cần điều chỉnh mực nước trong mương, rãnh cho hợp lý, nhất là sau các trận mưa to cần khơi thông mương rãnh để thoát nước nhanh, không để ngập nước dễ gây thối rễ, chết cây và tạo điều kiện cho nấm bệnh phát sinh, phát triển và gây hại.

7. Chăm sóc cây: Thường xuyên tỉa bỏ bớt chồi, nhánh vô hiệu; bấm ngọn để cây ra các nhánh phụ nhằm hạn chế chiều cao tránh đổ ngã. Cắt bỏ các lá già, lá bị sâu bệnh, các cành, nhánh vô hiệu cách gốc 40-50cm nhằm tạo độ thông thoáng trên mặt liếp, làm giảm độ ẩm, góp phần hạn chế sự phát sinh, phát triển và gây hại của sâu bệnh, nhất là trên các loại cây như cà chua, ớt…

8. Làm giàn cho một số loại cây trồng như cà chua, dưa chuột, dưa leo, khổ qua, đậu leo… Với vụ nghịch này bà con cần làm giàn kiên cố hơn so với mùa nắng nhằm giúp cho cây phát triển tốt hơn, quang hợp tốt hơn, thu hoạch được dài hơn, năng suất cao hơn, chống đổ và hạn chế được sự gây hại của sâu bệnh. Tùy theo từng loại cây trồng và điều kiện kinh tế mà làm giàn cao, thấp hoặc bằng các loại vật liệu khác nhau như tre, gỗ, lưới nilon… cho phù hợp.

9. Phòng trừ sâu bệnh: Trong mùa mưa do nhiệt độ và ẩm độ tăng cao rất thuận lợi cho nhiều loại côn trùng, nấm bệnh phát triển gây hại trên nhiều loại rau màu mà đặc biệt là dưa leo, cà chua, ớt và một số loại rau ăn lá. Bà con cần thường xuyên thăm đồng để phát hiện và có biện pháp phòng trị kịp thời các đối tượng gây hại không để dịch bệnh lây lan gây hại trên diện rộng.

Ưu tiên sử dụng các loại thuốc đặc hiệu, phun phòng hoặc phun trừ tập trung, đúng lúc. Chú ý thời gian cách ly theo qui định để tránh ngộ độc thực phẩm cho người tiêu dùng.
Xem chi tiết »

Một số công thức luân canh rau quanh năm

0

Một số công thức luân canh rau quanh năm

Sản xuất rau trái vụ hiệu quả kinh tế gấp 2- 3 lần chính vụ, nên nông dân ở ven thành phố, ven các khu công nghiệp và ở những vùng rau chuyên canh đã có tập quán sản xuất rau trái vụ, sản xuất rau quanh năm. Để luân canh thành công, phòng chống sâu bệnh qua các mùa vụ, bà con cần sớm trang bị kiến thức về những công thức luân canh hiệu quả.

Để hạn chế sâu bệnh, hạn chế sử dụng thuốc trừ sâu bệnh trên rau, ngoài các biện pháp như sử dụng giống chống chịu bệnh, vệ sinh đồng ruộng sạch sẽ, trồng rau trong nhà lưới, thì biện pháp hiệu quả là luân canh cây trồng hợp lý. Biện pháp luân canh hữu hiệu nhất là luân canh cây trồng cạn với cây trồng nước, nhưng không thể đưa cây trồng nước vào vùng trồng rau quanh năm. Giải pháp hợp lý ở đây là luân canh giữa các cây trồng khác họ. Có thể tham khảo một số công thức luân canh rau hợp lý và hiệu quả, vừa hạn chế sâu bệnh, vừa làm tăng năng suất, phù hợp cho sản xuất rau quanh năm, tăng thu nhập cho người trồng rau:

- Công thức 1: Cà chua (T1- T4) - Xà lách xoăn (T5 - T6) - Cần tây (T6 - T7) - Su lơ xanh (T8 -T10) - Cải bao (T11 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 5,0 - 5,5 triệu đồng/sào/năm.

- Công thức 2: UAT ngọt (T1 - T5) - Cải ngọt (T5 -T6) - Đậu đũa (T6 -T9) - Xà lách xoăn (T9 - T10)- Su lơ xanh (T10 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 6,0 - 6,5 triệu đồng/sào/năm.

- Công thức 3: Hành hoa (T1 - T2) - Cần tây (T3 - T4) - Dưa lê (T4 - T7) - Cải ngọt (T7 - T8) - Đậu cô ve (T9 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 5,0 - 6,0 triệu đồng/sào/năm.

- Công thức 4: Su lơ xanh (T1 - T3) - Bó xôi (T4 -T5) - Xà lách xoăn (T5 - T6) - Cần tây (T7 - T8) - UAT ngọt (T8 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 4,5 - 5,0 triệu đồng/sào/năm.

- Công thức 5: Hành hoa (T1 - T2) - Đậu cô ve (T2 - T5) - Dưa lê (T5 - T8) - Cần tây (T8 -T9) - Cà chua (T9 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 6,0 - 6,2 triệu đồng/sào/năm.

- Công thức 6: Hành hoa (T1 - T2) - Đậu cô ve (T2 - T5) - Cần tây (T5 - T6) -Mướp đắng (T6 - T10) - Cà chua (T10 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 6,0 - 6,5 triệu đồng/sào/năm. 

- Công thức 7: Cà chua(T1 - T4)- Đậu đũa (T4 - T8)- Cần tây 2(T8 - T9) - Su lơ xanh (T9 - T12). Hiệu quả kinh tế đạt 6,0 - 6,5 triệu đồng/sào/năm.

Các công thức luân canh trên hạn chế đáng kể sâu bệnh hại, cho năng suất khá cao ngay cả khi trồng trái vụ: Xà lách xoăn 9,5 - 10 tấn/ha, cần tây 19,5 - 20 tấn/ha, su lơ xanh 12,5 tấn/ha, cà chua 31 tấn/ha, đậu cô ve leo 20-22 tấn/ha.




Nguồn: sưu tầm

Xem chi tiết »

Thứ Năm, 5 tháng 2, 2015

Rau mầm dinh dưỡng

0

Rau mầm dinh dưỡng

Rau mầm

Rau mầm dễ trồng, không tốn nhiều thời gian chăm sóc, chỉ khoảng năm bảy ngày là thu hoạch. Đầu tư trồng rau mầm không cần nhiều vốn, có thể tận dụng diện tích nhỏ hẹp, phù hợp với điều kiện kinh tế của người nông dân, lại cho giá trị dinh dưỡng cao gấp 5 lần so với các loại rau khác...”. Đó là những nhận xét của anh Nguyễn Văn Nam, chủ cơ sở sản xuất rau Nam Hải, xã Tân Hải, huyện Tân Thành - một người đi tiên phong trong việc sản xuất rau mầm dinh dưỡng.

DỄ LÀM

Nhiều năm trước, anh Nam đã có ý tưởng trồng rau mầm, nhưng do chưa tìm hiểu được kỹ quy trình kỹ thuật và nhu cầu của người tiêu dùng nên anh chưa dám làm. Đến khi nhiều mô hình trồng rau mầm ở TP. Hồ Chí Minh được đưa vào sản xuất và sản phẩm bán rất chạy, anh mới thực hiện ý tưởng của mình.
Rau mầm được trồng trên loại đất làm bằng mụn xơ dừa, do Công ty Đất sạch Đa Sa (TP. Hồ Chí Minh) sản xuất. Quy trình trồng và chăm sóc khá đơn giản. Đầu tiên là khâu xử lý hạt giống, làm theo phương pháp dân gian tự nhiên (ngâm nước 2 sôi 3 lạnh).

Sau đó, cho một 1kg đất sạch ĐaSa vào khay trồng, tưới nước cho ẩm đất, trộn đều và san bằng bề mặt khay trồng rồi gieo hạt giống. Hai ngày đầu đậy kín khay và để trong tối, bảo đảm điều kiện khí hậu mát mẻ. Sang ngày thứ 3 thì mở nắp khay đưa ra ngoài ánh sáng (tránh ánh sáng trực tiếp), tưới nước bằng bình phun sương đều lên mặt khay. Tới ngày thứ 6,7 bắt đầu thu hoạch.

Rau mầm có thể được ươm từ các loại hạt như: cải, đậu, súp lơ xanh, rau muống, rau cần, củ cải trắng…, nhưng tốt nhất là chọn loại hạt to. Bởi vì, ánh sáng, độ ẩm và chất mùn trong khay xốp chỉ giúp đỡ quá trình nảy hạt mầm, còn rau phát triển là nhờ chất dinh dưỡng của hạt. Rau mầm được trồng theo phương pháp “4 không”: không đất, không phân hóa học, không thuốc trừ sâu, tăng trưởng và không dùng nước nhiễm bẩn để tưới (tưới nước nhiễm bẩn sẽ bị rụi ngay). Đặc biệt, do rau mầm được gieo trên bột xơ dừa xay nhuyễn nên không sợ bị nhiễm kim loại nặng như trồng trên đất. Rau trồng trong nhà lưới kín nên không bị sâu bệnh, vì thế cũng không cần sử dụng phân bón, thuốc trừ sâu. Nói cách khác, rau mầm là rau sạch, được đánh giá như là một loại thực phẩm tối ưu. Tiến sĩ Tống Khiêm, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia nhận xét: “Rau mầm là loại rau sạch từ lâu đã được các nước tiên tiến sử dụng. Họ để trong các cốc giấy, bán kèm trong các cửa hàng bánh Hamburger có thể ăn ngay, nhưng ở nước ta loại rau này chưa được biết đến nhiều, vì thế, để người tiêu dùng biết đến rau mầm cần có thời gian. Hy vọng mô hình trồng rau mầm sẽ ngày càng lan tỏa và có thêm nhiều cơ sở sản xuất”.

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG CAO

Rau mầm chứa nhiều dinh dưỡng, khoáng chất và các loại vitamin phù hợp với mọi lứa tuổi, đặc biệt với trẻ em và người cao tuổi. Rau mầm có thể chế biến nhiều món ăn khác nhau, có thể ăn kèm bánh xèo, bánh khọt thay cho rau giá. Mầm cải dùng lót đĩa cho những món có nước sốt, xào tái rất ngon. Các loại mầm đậu dùng ăn chín với các món xào hoặc lẩu, nhưng thường được dùng nhất là ở trạng thái tươi sống, tương tự như xà lách xoong, xà lách hay giá đậu. Những ngày lễ, tết các loại rau mầm như cải củ, cải tùa xại, cải bẹ xanh, cải tần ô, hành tây… có mùi vị cay, nồng đặc trưng cho từng loại rau sẽ trở thành những món ăn mới lạ, hấp dẫn, kích thích bữa ăn ngon miệng hơn.

Với quy trình trồng như hiện nay, 1kg hạt giống sản xuất được 4 -5 kg rau mầm. Giá rau mầm hiện ở mức 20 ngàn - 30 ngàn đồng/kg tùy loại. Trừ chi phí, 1kg rau lãi 10 ngàn đồng. Với diện tích của gia đình anh Nam như hiện nay, nếu làm hết công suất, một ngày có thể sản xuất 100kg rau mầm, nhưng cái khó là thị trường tiêu thụ trong tỉnh chưa quen, người tiêu dùng chưa biết. Anh Nam đã đến một số nhà hàng, khách sạn… chào hàng và một số đã ký hợp đồng tiêu thụ, nhưng số lượng tiêu thụ chưa nhiều. Trung bình mỗi ngày anh bán được 5-10 kg, nhưng thu nhập cũng đã gấp mấy chục lần so với trồng lúa. 

Nói về những định hướng trong tương lai, anh Nam hồ hởi: 

“Hiện nay do việc quảng bá lợi ích dinh dưỡng của rau mầm chưa được rộng rãi, nên tiêu thụ chưa cao. Tôi tin rằng, nếu người tiêu dùng thấy được giá trị dinh dưỡng của rau mầm thì nhu cầu thị trường tiêu dùng không phải nhỏ.
Điều quan trọng là người sản xuất, kinh doanh rau mầm phải biết tiếp cận thị trường và chấp nhận khó khăn trong giai đoạn đầu”.



Nguồn: sưu tầm

Xem chi tiết »

Phương thuốc tiêu biểu từ rau muống

0

Phương thuốc tiêu biểu từ rau muống

Rau muống

Mùa hè có nhiều loại rau khác nhau, nhưng rau muống vẫn là loại rau dân dã, dễ chế biến lại dễ ăn và có thể thu hái quanh năm nhưng vào dịp hè là thuận lợi hơn cả. Ngoài tên gọi là rau muống còn nhiều tên gọi khác như vô tâm thái hay ung thái hoặc uông thái, thông thái, không tâm thái...

Rau muống có tên khoa học là Ipomoea aquatica Forsk, thuộc họ khoai lang, có tài liệu gọi là họ bìm bìm (Convolvulaceae).

Người ta đã phân tích thành phần dinh dưỡng có trong 100g rau muống thấy nước chiếm 78,2g, protein 2,7g, canxi 85mg, phospho 31,5mg, sắt 1,2mg, vitamin C 20g, vitamin B2, caroten, acid nicotic, nicotic, đặc biệt trong giống rau muống đỏ chứa một chất giống như insulin nên đối với người mắc bệnh đái tháo đường ăn thường xuyên rau muống đỏ là rất tốt, có thể cải thiện bệnh chứng...

Để tham khảo, đồng thời có thể chọn lựa áp dụng sao cho thích hợp, an toàn, hiệu quả, dưới đây xin giới thiệu những phương thuốc tiêu biểu từ rau muống.
- Trị trẻ nóng nhiệt ra mồ hôi mùa hè: Lấy rau muống 100g, mã thầy 500g, sắc lấy nước cho trẻ uống thay nước trong ngày.

- Thanh nhiệt lương huyết, cầm máu, chữa tâm phiền, chảy máu mũi, lưỡi đỏ rêu vàng, khát nước mát, ù tai chóng mặt: Rau muống 150g, cúc hoa 12g, đun sôi 20 phút lọc lấy nước (có thể cho chút đường hòa vào cùng uống trong ngày).

- Chữa kiết lỵ mùa hè: Lấy 400g cọng rau muống tươi, vỏ quýt khô lâu năm một ít, nấu nhỏ lửa trong nhiều giờ, lấy nước uống trong ngày.

- Ngộ độc thức ăn: Lấy rau muống một nắm giã vắt lấy nước cốt uống, nếu nặng mất nước, nhiễm độc phải đi viện cấp cứu ngay.

- Trị đau dạ dày, nóng ruột, ợ chua, miệng khô đắng: Rau muống 20g, rau má 20g, rau sam 16g, cỏ mực 20g, vỏ quýt 12g, tất cả sao qua cho vào ấm đổ 500ml nước, sắc nhỏ lửa còn 250ml, chia 2 lần uống lúc đói.

- Trị tiểu đường: Rau muống đỏ 60g, râu ngô 30g, sắc lấy nước uống trong ngày, cần uống một thời gian dài.

- Chữa đẹn trong miệng hoặc lở loét miệng trẻ em: Rau muống tươi 100g, củ hành lá tươi 50g, nấu canh lấy nước cho trẻ uống.

- Lở ngứa ngoài da, zona: Lấy ngọn rau muống, lá vòi voi mỗi thứ một nắm giã nhuyễn với ít muối đắp lên vết thương.

- Rôm sảy, mẩn ngứa, thủy đậu: Rau muống tươi một nắm to, rửa sạch nấu lấy nước xoa, rửa, tắm.

- Trị quai bị: Lấy rau muống 200-400g, luộc ăn cả cái lẫn nước, có thể pha chút đường vào nước mà uống.

- Đau đầu, chảy mủ tai: Rau muống 100g, thịt chó 100g, cho cả vào hầm đến khi thấy thịt chó nhừ là được. Ăn thịt chó, rau muống, uống nước rau. Cần ăn liền vài ngày.

- Trị bốc hỏa đau răng: Rễ rau muống 100g, giấm, nước mỗi thứ một nửa, sắc lấy nước ngậm ngày vài lần.

- Đại, tiểu tiện ra máu: Lấy rau muống lượng vừa đủ, rửa sạch, vò nát vắt lấy nước cốt cho mật ong vào uống. Ngày 1-2 lần.

- Trị đi ngoài ra máu, đái ra máu, nước tiểu đục: Rau muống tươi giã nát vắt lấy nước cốt cho mật ong vào uống, mỗi lần 30-50ml.

- Trị chứng chảy máu mũi: Rau muống tươi 100g, đường đỏ vừa đủ, sau nghiền nát cho nước sôi vào mà uống.

- Dạ dày, ruột thấp nhiệt (đi ngoài phân cứng rắn): Hằng ngày lấy rau muống xào hay nấu canh ăn.

- Trị chứng lòi dom, trĩ: Lấy 100g rau muống nấu nhừ gạn lấy nước, cho 120g đường trắng, nấu lên thấy sánh như kẹo mạch nha lấy uống, ngày 2 lần, mỗi lần 100g.

- Trị mụn nhọt mưng mủ: Lấy rau muống tươi rửa sạch, lượng vừa đủ, giã nhuyễn, trộn với mật ong vừa phải, rồi đắp vào mụn nhọt.

- Trị say sắn: Lấy một nắm rau muống giã nát vắt lấy nước cốt cho uống một bát chừng 100-150ml nếu nặng phải đi viện cấp cứu.

Y học hiện đại đã chứng minh rằng rau muống cung cấp nhiều chất xơ, vitamin C, vitamin A..., những người cao tuổi ăn rau ngày 2 bữa có não trẻ hơn 5 năm và ít bị suy giảm tinh thần hơn 40% so với những người ăn ít rau mỗi ngày hoặc không ăn rau.

Đông y cho rằng rau muống có vị ngọt, tính hơi lạnh (khi nấu chín thì lạnh giảm) đi vào các kinh tâm, can, tiểu trường, đại trường. Có công năng thanh nhiệt, lương huyết, chỉ huyết, thông đại tiểu tiện, lợi thủy, giải độc khi cơ thể bị xâm nhập các chất độc của nấm độc, cá, thịt độc, lá ngón, khuẩn độc, hoặc độc chất do côn trùng, rắn, rết cắn... Rau muống có nhiều tính năng và tác dụng trong việc phòng, chữa nhiều chứng bệnh mà tiêu biểu là thanh nhiệt, giải độc trong mùa hè, thanh nhiệt, lương huyết, cầm máu, chữa tâm phiền, chảy máu mũi, lưỡi đỏ rêu vàng, khát nước, ù tai, chóng mặt, đau đầu do tăng huyết áp, đau dạ dày, nóng ruột, ợ chua, miệng khô đắng, say hay ngộ độc sắn, giải độc do ngộ độc thức ăn, các chứng chảy máu (chảy máu cam, ho nôn ra máu, tiểu tiện đục hay ra máu, trĩ, lỵ...), sản phụ khó sinh, khí hư, bạch đới, phù thũng toàn thân do thận, bí đái, tiểu đường, quai bị, chứng đẹn trong miệng ở trẻ, lở ngứa, loét da, zona (giời leo), rôm sảy, sởi, thủy đậu ở trẻ em, ong đốt, rắn giun cắn...




Nguồn: sưu tầm

Xem chi tiết »

Thứ Tư, 4 tháng 2, 2015

CẨM NANG RAU ĂN QUẢ

0

CẨM NANG RAU ĂN QUẢ

1. Đất trồng

Trừ dưa leo có yêu cầu cao về đất trồng, các cây rau ăn quả khác có thể trồng được trên nhiều loại đất khác nhau, không phèn mặn, thoát nước tốt, có tầng canh tác tương đối. Do vậy, khi chuyển đất lúa sang trồng cây rau ăn quả cần chú ý:

- Cần thiết cải tạo đất bằng việc đầu tư phân bón, nhất là các loại phân hữu cơ.

- Cày sâu dần kết hợp bón vôi, phân hữu cơ để tăng độ dày tầng canh tác.

- Cải tạo hệ thống tưới tiêu thủy lợi phù hợp cho việc trồng rau như thiết kế hệ thống dẫn nước tới ruộng hoặc khai thác nước ngầm để đảm bảo đủ lượng nước tưới; làm hệ thống tiêu nước, nhất là hệ thống thoát nước nội đồng.

- Đối với vùng đất xám (Huyện Củ Chi, Hóc Môn): Chọn vùng triền từ vừa đến cao, vùng triền thấp chỉ trồng nhóm rau cạn trong mùa nắng, tránh trồng trong mùa mưa có thể bị ngập úng. Trong mùa mưa hoặc Đông Xuân sớm, cần xẻ mương quanh ruộng sâu từ 30-50cm, lên luống theo hướng dốc để dễ thoát nước, tất cả nước trong ruộng đều được thoát ra cống (hoặc đường thoát chính).

- Đối với vùng Bình Chánh: phải xẻ mương và lên mô trồng, mô cao cách mặt nước ít nhất 50 cm.

2. Giống

Có nhiều giống F1 có năng suất cao, kháng sâu bệnh và nhiều giống địa phương chất lượng phù hợp với thị trường. Nông dân có thể chọn lựa giống trồng phù hợp thị trường. Tuy nhiên, giá giống F1 còn khá cao.

3. Phân bón

- Cần sử dụng nhiều phân hữu cơ để tăng độ màu mỡ cho đất.

- Cần sử dụng lân, vôi để cải tạo đất hạ độ chua, nâng pH lên đến độ thích hợp.

- Cần đầu tư nhiều phân vô cơ và hữu cơ để đạt năng suất cao.
Nông dân vẫn còn sử dụng phân bón theo kinh nghiệm và có quan niệm đầu tư phân cao để đạt năng suất cao nhưng chưa biết sử dụng phân bón cân đối và hiệu quả.

4. Phòng trừ sâu bệnh

Nông dân được tập huấn các biện pháp phòng trừ hiệu quả, theo quy trình sản xuất rau an toàn.

Có rất nhiều loại thuốc BVTV ít độc cho con người, môi trường đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm để phòng trừ sinh vật hại. Các loại thuốc này có thể mua dễ dàng ở các cửa hàng bán thuốc BVTV.

Có nhiều biện pháp kết hợp cho việc phòng trừ sâu bệnh như dùng màng phủ nông nghiệp trong mùa mưa, bón phân cân đối, làm sạch cỏ dại, làm giàn để hạn chế ngăn ngừa bệnh hại rau ăn quả hiệu quả.

Có mạng lưới BVTV từ thành phố đến xã phường, do vậy sẽ hướng dẫn và hỗ trợ kịp thời bà con nông dân khi dịch hại xảy ra.

Có nhiều loài dịch hại chính trên rau ăn quả như sâu khoang, rầy, bệnh gỉ trắng, đốm lá, tuyến trùng, có nhiều loại không thể phòng trừ hiệu quả được do nấm bệnh nằm trong đất như héo rũ, bệnh virus… 

Sử dụng thuốc BVTV với số lượng và chủng loại nhiều. Thời gian cách ly an toàn cho sản phẩm khó đảm bảo.

5. Vật tư, thiết bị sản xuất

Hiện nay, trồng rau quả cần một số vật tư, thiết bị sản xuất như cây chà, dây đen hoặc lưới. Có thể mua các vật tư này dễ dàng ở các đại lý, chỉ có cây chà là giá cả khá cao. Trong tương lai cần nghiên cứu phương pháp hoặc loại vật tư để thay thế chà.
Sử dụng cơ giới làm đất dễ dàng.

6. Nguồn vốn

Cần chi phí đầu tư cao, nhất là chi phí cho vật tư và thuốc BVTV. Với cây họ bầu bí, chi phí nặng nhất là cây chà, lưới.

Cần vốn đầu tư cao (15 - 50 triệu đồng/ha). Nếu sản xuất lớn nông dân không có đủ vốn.

7. Lao động

Cần có lực lượng lao động thường xuyên (5 - 10 người/ha), có giai đoạn cao điểm kéo dài trong một thời gian như: làm đất, cắm chà, thu hoạch.

Có một số khâu kỹ thuật như gieo ươm, trồng cây, chăm sóc cần có kinh nghiệm.

8. Tổ chức sản xuất

Đòi hỏi kỹ thuật sản xuất thâm canh cao, biết áp dụng các biện pháp kỹ thuật mới như dung màng phủ nông nghiệp, gieo ươm bằng vỉ, hệ thống tưới. Có kinh nghiệm tổ chức sản xuất để hạ giá thành, nâng cao năng suất. Do vậy, khi chuyển đổi từ sản xuất lúa sang rau, người nông dân cũng cần thay đổi những thói quen canh tác.

Nếu tổ chức thành vùng sản xuất tập trung và tham gia liên kết sản xuất sẽ dễ dàng trong luân canh cây trồng, phòng trừ sâu bệnh và tạo lượng hàng hóa lớn, chất lượng đồng đều.

II- TIÊU THỤ SẢN PHẨM

Mặt hàng rau ăn quả, ngoài tiêu thụ tươi tại chổ còn có thể tiêu thụ với số lượng lớn phục vụ cho nhu cầu chế biến và xuất khẩu như ớt cay thu chín và thu xanh xuất cho thị trường Hàn Quốc, cà tím muối và nướng xuất cho thị trường Nhật Bản (COFIDEX), trà bí đao, khổ qua (XN Cầu Tre), cà chua, ớt làm sốt (Cholimex), ớt bột (Công ty Việt Ấn), chip đậu, bí đỏ, khổ qua (Công ty Lusun). Nếu có những hợp đồng tiêu thụ ổn định sẽ khai thác được thế mạnh của loại rau này.

Nhưng hiện nay, đa số nông dân trồng rau ăn quả hiện nay vẫn phải tự tìm nguồn tiêu thụ sản phẩm.

Một số tổ hợp tác, HTX sản xuất rau an toàn đã có hợp đồng tiêu thụ ổn định với các doanh nghiệp kinh doanh rau an toàn, với hệ thống siêu thị, nhà hàng, khách sạn mang lại thu nhập cao.

Vì vậy nếu sản phẩm đạt chất lượng an toàn thì khả năng tiêu thụ tăng, cần qui họach vùng tập trung, gắn với địa điểm thu mua tại chỗ và gắn với hệ thống tiêu thụ thì sẽ mở rộng được sản xuất.

III- KỸ THUẬT SẢN XUẤT

Đối với rau ăn quả, phần lớn đều phải thông qua các công đoạn sau:

1. Gieo hạt:

Các hạt có kích thước lớn như các cây thuộc họ bầu bí như bí đao, bí đỏ, bầu, dưa leo, khổ qua, dưa leo có thể gieo trực tiếp xuống liếp trồng đã chuẩn bị sẵn. Nhưng hiện nay giá hạt giống F1 khá đắt nên một số nông dân thích gieo vào vỉ hoặc bầu gieo vừa tiết kiệm được hạt giống và quản lý cây con. Cách gieo hạt tập trung còn gọi là giai đoạn vườn ươm.

1.1. Chuẩn bị liếp gieo:

Chọn đất cao ráo, không bị ngập úng, thoáng, không bị che rợp. Liếp gieo rộng 0,8 - 1m để dễ chăm sóc, cao 20 - 30cm (tùy mùa vụ và chân đất). Mặt liếp cần bằng phẳng để liếp không đọng nước, cây hưởng ánh nắng, nước tưới và dinh dưỡng đồng đều. Mặt liếp này được dùng để đặt bầu hoặc vỉ gieo nên không cần trộn phân tro.

1.2. Đất gieo:

Trộn đều đất theo tỉ lệ 1 đất + 1 phân chuồng hoai mục + 0,5 tro trấu (nếu đất gieo có nhiều sét). Cho đất vào bầu hoặc vỉ gieo.

1.3. Bầu gieo:

Có thể làm bằng lá, bằng bao nylon hoặc hiện nay trên thị trường có bán loại vỉ gieo bằng mốp rất tiện dụng. Cho đất gieo vào bầu hoặc vỉ chặt vừa phải và hơi thấp hơn miệng bầu để sau khi gieo còn phủ thêm một lớp đất mỏng giữ hạt.

Tuỳ theo giống có thời gian cây con dài hoặc ngắn ta có thể chọn loại vỉ gieo lớn hoặc nhỏ, ví dụ gieo hạt họ bầu bí có thể chỉ cần chọn loại vỉ gieo 66 lổ, gieo hạt họ cà ớt có thể chọn loại vỉ gieo 25 lổ.

Gieo hạt nên đặt ở độ sâu vừa phải, gieo quá sâu hạt khó mọc, cây con mọc yếu, gieo quá cạn, rễ mầm bị trồi lên gặp ánh nắng sẽ bị thui chột và hư. Trước khi gieo nên xử lý hạt bằng cách ủ hạt hoặc trộn thuốc tùy cách gieo và loại hạt. Sau khi gieo hạt nên phủ một lớp rơm hoặc lưới mỏng để khi tưới hạt không bị trôi.

Chăm sóc sau khi gieo: Tưới giữ ẩm cho hạt mọc mầm, tránh quá ẩm hoặc quá khô, hạt sẽ khó mọc và cây con dễ bệnh. Trong trường hợp cây con phát triển kém, có thể bón thúc bằng DAP (nồng độ 10g/10lít nước) hoặc dùng các loại phân bón lá thích hợp theo nồng độ khuyến cáo.

1.4. Phòng trừ sâu bệnh:

- Sau khi gieo, rãi trên mặt vỉ gieo, mặt liếp và quanh liếp Basudin 10H trừ kiến Diaphos 10H hoặc Sago Super 3G.

- Bệnh chết rạp cây con (thắt cổ rễ): Khi ruộng vừa chớm có bệnh: gốc cây con úng nước, hoặc cây gục xuống nhưng lá vẫn xanh vào sáng sớm, sau đó phần gốc thân trở màu nâu đen, cây con chết thành từng chòm. Chuyển hết phần cây bệnh ra khỏi ruộng, dời cây con ra xa nhau. Chọn phun một trong những thuốc sau: Ridomil, Polygam, Topsin, Coc 85, Rovral, Vanicide, Hexin, Luster, Carbenzim phun ướt đều trên cây con. Sau khi phun ngưng tưới một ngày.

Có thể phòng bệnh bằng cách: Chọn nguồn đất gieo tơi xốp, màu mỡ, không quá nhiều cát hoặc sét, không sử dụng nhiều tro trấu mới, vườn ươm thoát nước tốt, cao ráo, không gieo quá dày và tưới quá ẩm, hoặc quá khô.
Tỉa cây, định hình tùy theo giống cây.

2. Chuẩn bị đất trồng

Đất trồng rau cần được cày bừa kỹ, cày 1 lần, xới 1 - 2 lần tùy theo độ tơi xốp, độ sâu tầng canh tác, lượm sạch cỏ và bón lót.

Vôi có thể bón kết hợp trước trong quá trình cày xới đất.

Lượng vôi bón cho nền đất lúa từ 1 - 2 tấn/ha (tùy theo độ chua của đất và nhu cầu của cây trồng). Bón vôi để cải tạo đất nên bón sớm khi cày xới đất.

Sau đó lên liếp và bón lót phân hữu cơ và các phân khác, nên trộn đều phân vào đất để khi cấy rễ cây con không bị xót phân. Phân bón lót có thể rãi đều trên mặt ruộng và xới đều, hoặc rãi trên hang định trồng cây và cũng xới đều.
Nếu có sử dụng màng phủ nông nghiệp, liếp phải được bón lót toàn bộ phân (trừ lượng phân bón thúc) và ổn định cả về chiều cao và mặt liếp, sau đó phủ màng phủ nông nghiệp trên mặt liếp, mặt sáng nằm phía trên, mặt đen tiếp xúc với mặt đất. Sau đó, dùng dụng cụ đục lỗ theo kích thước định trồng. Khoảng 2 tuần sau xuống cây là tốt nhất. Nếu không sử dụng màng phủ nông nghiệp có thể bón lót ½ phân hữu cơ, lên liếp thấp. Sau đó, có thể bổ sung phân hữu cơ trong lần thúc 1 kết hợp làm cỏ, vun luống cho liếp cao theo ý muốn. Tuỳ theo chân đất, mùa vụ và mực thủy cấp có thể làm liếp cao hoặc thấp.

3. Trồng ra ruộng sản xuất

Trồng khi cây đã đạt tuổi thích hợp (có thể đánh giá qua số lá, số ngày sau khi gieo), cây khỏe, không sâu bệnh. Nên trồng vào buổi chiều mát và tưới ngay sau khi cấy. Khi cấy cây nên ấn chặt gốc cho rễ cây mau bám vào đất, nếu gieo cây trong bầu phải xé bỏ bao nylon, tránh làm vỡ bầu gieo cây con mất sức.

Trồng dặm: 5 - 7 ngày sau khi trồng, cấy dặm các cây chết, cây dặm nên gieo sẵn trong bầu.

Chăm sóc.

Tưới.

Cắm chà, làm giàn.

Tỉa nhánh, sửa dây.

Bón phân.

Làm cỏ.

Phòng trừ sâu bệnh hại.



Nguồn: sưu tầm

Xem chi tiết »

Những "vị vua" trong "thế giới rau"

0

Những "vị vua" trong "thế giới rau"


Rau củ quả là nguồn thực phẩm bổ dưỡng chứa nhiều vitamin, khoáng chất và chất xơ… nên vừa có lợi cho sức khỏe, vừa giúp phòng chống bệnh tật.
Hãy khám phá nguồn dinh dưỡng tuyệt vời của 10 loại rau củ được xem là bổ dưỡng nhất trong “thế giới” rau hiện nay.

1. Cà rốt

Một ly cà rốt tươi chứa đến 34.317 IU vitamin A. Trong cà rốt cũng rất giàu beta carotene (hay còn gọi tiền vitamin A), giúp bảo vệ mắt và ngăn ngừa các bệnh về tim mạch, ung thư. Loại cây ăn củ này còn chứa nhiều chất dinh dưỡng và khoáng chất khác như: vitamin B, C, K, chất xơ, kali, mangan, phốt pho, magiê, folate.

2. Khoai lang

Khoai lang nướng lò cả vỏ cũng dồi dào nguồn vitamin A, beta – carotene và các chất chống oxy hóa. Ngoài ra, trong khoai lang còn chứa vitamin B6, vitamin C, khoáng chất đồng, sắt, mangan, kali, chất xơ. Đặc biệt khoai lang tím là loại khoai giàu antoxian và các hoạt chất chống oxy hóa nhất.

3. Cà chua

Cà chua còn giàu dưỡng chất hơn với khoảng trên 20 loại vitamin và khoáng chất. Một ly cà chua chín đỏ có thể cung cấp cho bạn số lượng lớn vitamin A, C và K. Bên cạnh đó cà chua cũng chứa kaki, mangan, crôm, vitamin B1, B6, folate, đồng, sắt và nhiều dưỡng chất thiết yếu khác.

Đặc biệt, hàm lượng lycopene cao trong cà chua còn là chất dinh dưỡng thực vật quan trọng có khả năng chống oxy hóa và chống ung thư.

4. Đậu nành

Đậu nành là một trong những loại thực phẩm giúp tăng cường sức khỏe được giới nghiên cứu đánh giá là tốt nhất trên thế giới hiện nay. Một ly đậu nành (đã nấu chín) có thể cung cấp cho cơ thể bạn rất nhiều dưỡng chất cần thiết như: protein, mangan, tryptophan, và hơn 10 loại chất dinh dưỡng quan trọng khác bao gồm: axít béo Omega-3, chất xơ, kali…

Chỉ cần một ly đậu nành, bạn đã bổ sung được hơn 50% nhu cầu protein cần thiết cho mỗi ngày.

5. Măng tây

Măng tây từ xa xưa đã được y học cổ truyền công nhận có tác dụng phòng chữa được nhiều bệnh như: tim mạch, cao huyết áp, ung thư, đái tháo đường, viêm bàng quang… Chồi măng tây màu xanh là nơi tập trung nhiều chất dinh dưỡng nhất. Một chén măng tây luộc cũng có thể cung cấp một nguồn tuyệt vời vitamin A, C, K, folate.

Măng tây còn chứa hơn 10 loại vitamin và khoáng chất, trong đó có vitamin B tổng hợp, kali, chất xơ…

6. Ớt chuông

Ớt chuông với bề ngoài bóng đẹp, màu sắc sinh động (xanh, đỏ, tím, vàng…) vừa dùng để ăn, vừa dùng trang trí trong các bàn tiệc.

Ớt chuông đa sắc màu và cũng đa dinh dưỡng. Một chén ớt chuông tươi, sắt mỏng có thể cung cấp cho bạn khoảng 5.244 mg vitamin A (đáp ứng hơn 100% nhu cầu cần thiết hàng ngày).

Đây cũng là một nguồn cung cấp vitamin C, B6, chất xơ, mangan, folate cực kỳ tốt.

7. Rau bina

Dinh dưỡng trong rau bina phải nói là đáng tự hào với cả kho hơn 35 loại vitamin và dưỡng chất thiết yếu.

Một chén rau bina luộc có thể giúp bạn bổ sung được khoảng hơn chục chất dinh dưỡng. Đáng ngạc nhiên hơn là nó còn cung cấp cho cơ thể hàm lượng vitamin A gấp 3 lần nhu cầu cần thiết hàng ngày và hơn 1.000% lượng vitamin K khuyến cáo đòi hỏi cần bổ sung mỗi ngày vì trong đó chứa tới 1.023 mcg vitamin K. Ngoài ra nghiên cứu còn tìm thấy trên loài rau xanh sậm lá này chứa nhiều flavonoid, một hợp chất có tác dụng chống độc tố, chống oxy hóa cao.

8. Cải bruxen

Cải bruxen - một loại bắp cải nhỏ rất giàu vitamin E, canxi, đồng. Các nghiên cứu trước đây cho thấy rằng chế độ ăn rau thuộc họ cải cao như cải bruxen, súp lơ, bắp cải, cải hoa… có thể làm giảm nguy cơ một số bệnh ung thư (ung thư phổi, ruột kết, ung thư vú, ung thư buồng trứng).

Một chén rau cải bruxen luộc cũng cung cấp cho bạn nguồn vitamin C, K, B complex, chất xơ, kali và vitamin A, một trong những chất chống oxy hóa quan trọng tìm thấy trong tự nhiên.

9. Súp lơ

Thành phần dinh dưỡng trong súp lơ rất giàu sắt, kẽm, vitamin E và hơn 20 loại chất thiết yếu khác. Súp lơ có thể ăn sống, luộc, hấp, xào, tuy nhiên việc hấp, xào súp lơ để ăn được khuyên dùng nhiều hơn vì cách thức chế biến này không làm giảm sự hiện diện của các hợp chất chống ung thư chứa trong loại rau này.

Một chén súp lơ có thể cung cấp cho bạn nguồn dinh dưỡng dồi dào vitamin A, C, K, folate, chất xơ, 505 mg kali và 102 mg phốt pho.

10. Cải xoăn

Trong cải xoăn cũng chứa hàm lượng cao các chất dinh dưỡng và chất chống oxy hóa. Một chén rau cải xoăn nấu chín, luộc, để ráo nước, không cho thêm muối chứa 1.062 mcg vitamin K và 9.620 IU vitamin A (đáp ứng gấp đôi nhu cầu lượng vitamin cần thiết mỗi ngày).

Ngoài ra, cải xoăn còn rất giàu vitamin C, mangan, chất xơ, đồng, canxi, kali, các chất dinh dưỡng từ thực vật như glucosinolate và flavonoid, lutein, zeanthin.



Xem chi tiết »

Thứ Ba, 3 tháng 2, 2015

Trồng rau không cần đất

0

Trồng rau không cần đất

Những cây xà lách mơn mởn to như bắp cải, những trái cà chua ửng hồng trĩu cành, dưa leo xanh tươi... treo lơ lửng trên cao mà không cần bám vào đất. Đó là kết quả của đề tài nghiên cứu "Sản xuất rau an toàn bằng công nghệ cao không cần đất" do Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An, Bộ môn Hoa - Rau - Quả, Khoa Nông học, Trường Đại học Nông nghiệp I, cùng các cộng sự thực hiện. Với công nghệ này, nông dân có thể tăng canh tác từ 4 đến 11 vụ mỗi năm thay vì chỉ hai vụ như trước đây...

An toàn thực phẩm đang là mối lo chung hiện nay của xã hội, do trong quá trình sản xuất, nhiều nhà nông lạm dụng hóa chất hay thuốc bảo vệ thực vật. Rau sạch luôn được người tiêu dùng ưu tiên hàng đầu theo cách chọn rất cảm tính là... có sâu hoặc phải nhăn nheo, xấu xí. Nhiều hợp tác xã rau sạch ra đời nhưng chỉ đáp ứng được phần nào của nhu cầu người tiêu dùng. Trong bối cảnh đó, ý tưởng về một vườn rau sạch không cần đất của Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An, Bộ môn Hoa- Rau- Quả, Khoa Nông học, Trường Đại học Nông nghiệp I, đã mở ra một hướng mới cho sản xuất rau.

Trăn trở về cọng rau, ngọn lúa cho nông dân Việt Nam, Phó Giáo sư Hồ􀀀 Hữu An và đồng nghiệp cũng từng nghiên cứu về một vườn rau sạch. Điều kiện thuận lợi hơn khi vào năm 1998, trong một chuyến công tác nước ngoài, Phó Giáo sư An được tiếp cận với công nghệ trồng rau thủy canh hiện đại. Từ đó, ông quyết tâm bằng mọi giá phải mang công nghệ này về nước.

Ông được chọn là người quản lý, thực hiện công nghệ này với một số loại rau trong nhà kính.

Về nước vào cuối năm 2000, hành trang của Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An mang theo là một kho kiến thức mới, những quy trình công nghệ, thậm chí đã được Việt hóa để phù hợp với điều kiện trong nước. Phó Giáo sư An đã tiến hành rà soát lại tất cả các điều kiện về thiết bị, xem những gì có thể sáng tạo, tìm cách lắp ráp bằng những nguyên liệu trong nước, cái gì cần phải mua. Trong các thiết bị cần thiết để triển khai nghiên cứu thực hiện dự án ứng dụng công nghệ trồng rau thủy canh hiện đại, duy chỉ có máy tưới nước nhỏ giọt là chưa có mặt ở thị trường Việt Nam, có giá hàng ngàn USD. Ông phải trút hết tiền tiết kiệm để mua máy tưới nước nhỏ giọt mang về.

Năm 2002, đề tài "Sản xuất rau an toàn bằng công nghệ cao không cần đất" được Bộ Khoa học và Công nghệ xét, đồng ý công nhận là đề tài cấp Nhà nước. Đầu năm 2003, Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An trúng thầu đề tài và tiến hành nghiên cứu trên bốn loại rau quả: cà chua, dưa leo, xà lách và súp-lơ. Hơn hai năm thử nghiệm, đề tài "Sản xuất rau an toàn bằng công nghệ cao không cần đất" được nghiệm thu vào cuối năm 2005. Ưu điểm của công nghệ này là trồng rau trên các giá thể có sẵn trong nước, không dùng đất nên không bị ô nhiễm các kim loại nặng, hóa chất bảo vệ thực vật, vi sinh vật có hại... Người trồng rau cũng không phải thanh trùng nền đất như ở ngoài đồng, tiết kiệm tối đa chi phí mua thuốc bảo vệ thực vật và công phun tưới, có khả năng tự điều chỉnh độ PH và EC chính xác. Cây được cung cấp đầy đủ các nguyên tố đa, vi lượng trong suốt quá trình sinh trưởng và phát triển nên các giống phát huy được tiềm năng về năng suất và chất lượng.

Rau được trồng trong nhà có mái che, được tưới bằng hệ thống nhỏ giọt tự động hoặc bán tự động, vừa đảm bảo độ đồng đều vừa tiết kiệm nước. Nhờ đó, các công việc nặng nhọc của người trồng rau được giải phóng. Công nghệ này còn cho phép ta tận dụng được những diện tích rất nhỏ, tưởng chừng như không có khả năng canh tác để canh tác, tạo ra được những sản phẩm có năng suất, chất lượng, an toàn và hiệu quả cao. Ngoài ra, với công nghệ này, người trồng rau còn có khả năng trồng ổn định quanh năm, cả trong điều kiện trái vụ, nâng điều kiện canh tác lên 4-11 vụ/năm.

Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An cho biết: "Xét nghiệm của Bộ Khoa học và Công nghệ cho thấy trồng rau không cần đất đạt 100% tiêu chuẩn. Hàm lượng kim loại như: chì, asen, đồng, thủy ngân trong rau hầu hết chưa đến 10% tiêu chuẩn cho phép". Những cây xà lách, cà chua ửng hồng chín mơn mởn, dưa leo đặc ruột da nhẵn bóng... trở thành các lô sản phẩm đầu tiên bán thử tại các siêu thị với giá bán từ 7.000 đồng đến 8.000 đồng/kg nhưng số lượng đã không đủ đáp ứng nhu cầu.

Phó Giáo sư Tiến sĩ Hồ Hữu An đã mang công nghệ này đến giới thiệu tại Hội chợ Techmart Hải Phòng, Nghệ An, thành phố Hồ Chí Minh... và bước đầu thu được kết quả khả quan. Ý tưởng trồng rau không cần đất của ông được rất nhiều doanh nghiệp ký thỏa thuận chuyển giao công nghệ.

Với những ưu thế vượt trội như trên, trong một tương lai gần, công nghệ này sẽ trở nên phổ biến rộng rãi thay thế cho các kiểu canh tác truyền thống hiện nay.



Xem chi tiết »

Rau diếp giúp tĩnh tâm an thần

0

Rau diếp giúp tĩnh tâm an thần

Rau diếp

Rau diếp còn gọi rau xà lách, tên khoa học Latuca Sativa, có 4 loại: xà lách cuốn bắp tròn, xà lách cuốn bắp dài, rau diếp ta không cuốn, rau diếp xoăn.

Tuệ Tĩnh nhận định rau diếp (RD) vị đắng, tính hàn không độc. Công dụng điều hòa tiếp bổ, khai vị thanh tâm chữa các chứng ung độc, sưng tấy. Sách Bản thảo gọi RD là thiên hương thái (rau hương trời) chủ trị ác sang, lá đem giã chữa rắn cắn. Sách Bản thảo cứu hoang: Ăn sống tuy lạnh nhưng có ích, ăn lâu ngày nhẹ người dễ ngủ, điều hòa kinh mạch, lợi ngũ tạng (không ăn cùng với huyết, với mật gây độc). Trong các sách khác RD còn có nhiều tên: oa cự, rau thiên kim, thiên tầng bác, RD dùng thân và măng RD măng xanh vì chủ yếu ăn thân ngon như măng xanh. Dựa vào màu của thân chia ra măng trắng, măng xanh, măng đỏ tím...

Theo Đông y Trung Quốc thì RD vị đắng ngọt, hơi hàn. Công năng ích ngũ tạng, thông kinh mạch, cứng gân cốt, lợi tiểu tiện và làm trắng răng đẹp da. Dùng chữa tăng huyết áp viêm thận mạn, sữa không thông sau sinh nở... RD được dùng phòng chữa các chứng bệnh sau:

- Sữa không thông: RD 100g sắc lấy nước, cho vào ít rượu để uống.

- Tiểu tiện không thông hoặc đái ra máu: Lấy RD một nắm giã nhuyễn đắp lên rốn.

- Chữa bệnh ngoài da:

Chàm, mẩn ngứa: Lá tươi giã nhuyễn xoa đắp.

Chữa mụn nhọt sưng đau: Lấy RD giã nát, đắp vào chỗ bị nhọt, thay ngày 2-3 lần.

Trứng cá: Hằng ngày dùng nước RD rửa mặt. Lấy (RD luộc trong 2 lít nước cho sôi kỹ, đổ ra chậu để nguội rửa mặt). Chữa bỏng hoặc sưng tấy: Lấy một ít RD nấu với ít dầu vừng cho chín để nguội đắp lên chỗ sưng tấy, bỏng...

- Làm giảm nếp nhăn trên mặt: RD rửa sạch ráo nước nghiền nát nhuyễn đánh đều với lòng trắng trứng gà, để làm mặt nạ đắp mặt 20 phút rồi rửa sạch bằng nước sạch (trước khi đắp phải rửa mặt cho sạch). Mỗi tuần đắp mặt RD 2 lần.

- Chữa trĩ lở loét, đại tiện ra máu: Dùng một trong 3 bài thuốc sau:

+ RD rửa sạch, ngâm nước muối, ăn sống hằng ngày, có tác dụng nhuận tràng, chỉ huyết.

+ Nước ép RD và nước ép ngó sen mỗi loại 50ml, thêm một chút mật ong, uống ngày 2 lần, liên tục nhiều ngày cho đến khi khỏi.

+ Trị lở loét, có thể nhổ 2-3 cây RD, rửa sạch, sắc nước, ngâm và rửa chỗ bị bệnh có tác dụng sát khuẩn và giảm đau.

- Chữa âm hộ sưng đau: Hạt diếp 30g, giã dập, cho vào một bát nước, đun sôi trong 5 phút rồi uống khi còn nóng hoặc chế biến để ngâm như cách trên.

- Chữa béo phì đàm trệ: Thường xuyên ăn RD trộn giấm, gạo.

- Chữa tiểu đường: Ăn RD tươi hoặc RD tươi giã nhuyễn vắt lọc lấy nước hòa với chút rượu uống.

- Chữa viêm loét dạ dày: Uống nước ép RD. Ăn RD luộc, nấu canh.

- Chữa thấp khớp kể cả thống phong (gút): Hằng ngày uống dịch ép RD. Ngày đầu 1/2 thìa canh ngày hai 1 thìa, tăng mỗi ngày 1/2 thìa đến ngày thứ 10 thì giảm xuống mỗi ngày 1/2 thìa.

- Chống ôxy hóa, chống lão hóa, phòng chống các bệnh nan y, tim mạch: (Do chứa nhiều lutein và vitamin C). RD thay đổi cách chế biến ăn hằng ngày và phối hợp các liệu pháp khác.

- Sâu, kiến chui vào trong tai: Dùng RD rửa kỹ sạch giã vắt lấy nước nhỏ vào tai.

Phòng chữa bệnh bằng RD dưới dạng thức ăn 

Dùng sống, tái, xào, nấu canh, muối dưa (để cả cây) dùng RD đơn thuần hoặc phối hợp các thực phẩm khác do sáng tạo của nhà bếp. Ăn thân thì khoái khẩu nhưng giá trị dinh dưỡng và trị liệu thì kém so với ăn lá. Cho nên có các món để tận dụng cả thân và lá không bỏ phí. Người tỳ vị hư hàn không nên lạm dụng dạng tươi tính hàn. Nên dùng dạng tái hoặc nấu chín ấm hơn.

Chữa tăng huyết áp, tiểu đường

RD cọng trộn bánh đa (hoặc đậu phụ lá): RD 150g, bánh đa 250g, tỏi đập dập 10g, giấm 15g, dầu mè 10g, xì dầu 10g. RD lấy cọng tước vỏ luộc chín để nguội. Bánh đa cọng dài nhúng nước sôi.

Lá RD: RD lá 150g, lá tàu hũ ki 2 miếng, hành tây 15g, giấm 15g, dầu mè 5g, xì dầu 15g.

Còn có các món RD cọng nấu trần bì chữa ho. Canh RD cọng nấu canh với rong biển. RD trộn rau câu phòng chữa bướu cổ...

Món ăn bổ dưỡng toàn diện

Vào dịp Tết Nguyên đán người ta hay làm cuốn để ăn cho “mát ruột” chống rượu bia nung nấu tâm can. Cuốn bên trong có bún, ngoài bọc bằng lá RD (xanh), 1 miếng thịt lợn ba chỉ (trắng), 1 miếng trứng đã rán (vàng), 1 con tôm lộc (đỏ), dùng lá tỏi xanh thẫm nhúng mềm để cuốn lại. Cuốn hấp dẫn bởi ngon mắt, ngon miệng.

Ăn RD thường xuyên có thể tăng cường bài tiết dịch vị và dịch tiêu hóa, tăng bài tiết mật, cải thiện công năng tiêu hóa của gan. Lượng kali cao 27 lần natri tạo thuận lợi cho tiểu tiện nên có ích cho trường hợp tăng huyết áp, bệnh tim mạch, bệnh gan thận có phù nề, cổ trướng. Sản phụ ăn RD sẽ thông sữa, tăng tiết sữa. Cành lá chứa chất lactucin có vị đắng với tác dụng an thần gây ngủ, giảm đau.

Đang mùa thu đông trời hanh khô làm bộ máy hô hấp bị ảnh hưởng gây ho nên ăn RD thường xuyên sẽ có tác dụng phòng chữa bệnh.



Xem chi tiết »

Thứ Hai, 2 tháng 2, 2015

Chế biến rau đúng cách

0

Chế biến rau đúng cách

Chế biến rau đúng cách

Ăn nhiều rau xanh hàng ngày rất tốt cho sức khoẻ. Tuy nhiên bạn đã biết cách chế biến nó đúng cách để đảm bảo lượng vitamin có trong rau không bị mất đi? Hãy lắng nghe những lời khuyên dưới đây của các chuyên gia dinh dưỡng.

1. Vì sao nên nên thận trọng khi chế biến rau?

Vì sao nên nên thận trọng khi chế biến rau

Rau xanh cũng như hoa quả, cung cấp cho cơ thể chúng ta một lượng vi chất quan trọng, giúp cân bằng chế độ ăn hàng ngày. Những chất đó là: các loại vitamin, khoáng và chất xơ. Mỗi vi chất kể trên đều có chức năng riêng và chức năng tổng hợp.

Do đó, khi trong cơ thể chúng ta thiếu một vitamin nào đó, sự cân bằng sẽ bị phá vỡ. Ví dụ, vitamin C, nó đồng thời tham gia vào quá trình chống ôxi hoá, chống viêm nhiễm và chống dị ứng. Nó đào thải chất độc bên trong cơ thể ra ngoài và cho phép cơ thể chúng ta hấp thụ sắt tốt hơn… Vậy, trong khi chế biến chúng, điều quan trọng là không để làm mất đi những dưỡng chất quý báu này.

2. Chế biến thế nào là đúng cách?

Chế biến thế nào là đúng cách

Để những vi chất quý báu trong rau không mất đi khi ta chế biến, bạn nên nhớ những điều nên và không nên làm dưới đây:

- Tránh tích trữ rau nhiều ngày và ngâm quá lâu trước khi chế biến. 

Việc để rau nhiều ngày rồi mới sử dụng cũng làm hao tổn lượng vitamin có trong rau. Tích trữ rau có thể làm mất tới 50% lượng vitamin C. Ví dụ khoai tây sau 3 tháng “tồn kho”, lượng vitamin giảm quá nửa. Ngay cả khi bạn để rau trong tủ lạnh vài ngày, bạn đã vô tình làm lượng vitamin giảm đi đáng kể. Các chuyên gia khuyên chúng ta hãy ăn rau tươi trong vòng từ 24 - 48 giờ đồng hồ sau khi mua về.

Còn nếu bạn ngâm rau quá lâu trong nước trước khi chế biến, bạn cũng làm mất đi vitamin C và B. Những chất này rất dễ hoà tan trong nước. Hãy dùng rau sạch và rửa sạch rau dưới vòi nước để tránh làm mất đi các lại vitamin.

- Nên làm chín rau bằng hơi.

Đun chín rau ở nhiệt độ cao và đun lâu sẽ làm mất đi lượng vitamin có trong rau. Các làm chín rau tốt nhất là bạn hãy hấp rau thật nhanh, cách này sẽ giúp bạn bảo vệ được những dưỡng chất của rau và cũng là cách tốt nhất giữ mùi vị của rau.

3. Một vài lưu ý nhỏ khi chế biến

- Sử dụng nước rau để làm nước xốt, nước xốt dầu giấm… Chúng chứa rất nhiều vitamin và khoáng chất hoà tan.

- Khi luộc khoai tây, bạn nên giữ cả vỏ như vây lượng vitamin mất đi sẽ ít hơn.

- Khi nấu chín rau, bạn nên cho rau vào nước đang đun sôi. Nhiệt độ cao sẽ cho phép tạo một lớp đường trên bề mặt nước, lớp đường này bảo vệ vitamin không bị mất đi do bay hơi nước.

- Không nên nấu rau quá nhừ. Rau được ăn khi vẫn còn hơi dai, như vậy là bạn đã bảo vệ được đáng kể lượng vitamin của rau.



Xem chi tiết »